Urgenda wint klimaatzaak: Nederland moet uitstoot broeikasgassen verminderen

Urgenda wint klimaatzaak: Nederland moet uitstoot broeikasgassen verminderen

Klimaatverandering, het is een hot topic in de media. Extreme weersverschijnselen nemen merkbaar toe en de weeralarmen oranje en rood vliegen je soms om de oren. De vermindering van de uitstoot van broeikasgassen ‒ die de stijgende temperatuur op aarde veroorzaken ‒ is daarom een steeds belangrijker thema voor regeringen wereldwijd. Sommige organisaties vinden dat er niet genoeg wordt gedaan en dat het te lang duurt eer dat er concrete actie wordt ondernomen. Zij nemen maatregelen. Afgelopen week zagen we daarvan een spraakmakend voorbeeld: Urgenda won een rechtszaak tegen de Nederlandse staat.

Urgenda klimaatzaak: waar ging het over?

In 2015 werd de Staat aangeklaagd door klimaatorganisatie Urgenda. Op hun website lees je waar Urgenda voor staat. Kort samengevat eiste Urgenda dat de Nederlandse staat de uitstoot van broeikasgassen tot 2020 met minimaal 25 procent zou moeten beperken (ten opzichte van het jaar 1990). Dit had de Nederlandse regering afgesproken in het Klimaatverdrag van Parijs in 1992 en Urgenda wilde dat de Nederlandse Staat zich aan deze afspraken zou gaan houden. Door klimaatverandering ontstaat namelijk ‘een reëel en dreigend gevaar' voor de burgers. De Staat heeft de plicht om haar burgers te beschermen (een zorgplicht). Dit staat in het Europese Verdrag van de Rechten van de Mens. Ook betekent dit dat de staat preventieve maatregelen moet nemen.

Klimaatverandering: internationale afspraken

Misschien heb je wel eens gehoord van het VN-Klimaatverdrag. Dit is in 1992 overeengekomen en gaat kort gezegd over de bescherming van de ecosystemen, de planeet en de mensheid. Het doel is een duurzame ontwikkeling voor huidige en toekomstige generaties. In 2016 is in het Akkoord van Parijs afgesproken om de opwarming van de aarde tegen te gaan. Daarin wordt elk land aangesproken op zijn verantwoordelijkheid. Kort samengevat is daar onder meer in vastgelegd dat de wereldwijde opwarming onder de grens van 2 ℃ ten opzichte van het pre-industriële tijdperk moet worden gehouden, met een streven naar 1,5 ℃.

Urgenda wint

Urgenda won de rechtszaak. Die uitspraak was baanbrekend: voor het eerst ter wereld werd een staat door de rechter verplicht tot het nemen van klimaatmaatregelen! De Nederlandse staat ging in hoger beroep. Niet omdat klimaatverandering niet serieus moet worden genomen, maar: “omdat de rechtbank een beleidsmatige en politieke keuze heeft gemaakt”. De regering beslist over het Nederlandse klimaatbeleid. De rechter hoort dat volgens de overheid niet te doen. Maar ook in hoger beroep won Urgenda. De staat moet maatregelen nemen om de bescherming van haar burgers te kunnen waarborgen. Daarbij heeft Nederland zich aan internationale verdragen gebonden, waaraan juridisch getoetst kan worden door de rechter. Dat Nederland maar een klein land is en dat klimaatverandering een wereldprobleem is ziet de rechter ook in. Maar dat ontslaat Nederland niet van “de verplichting om vanaf zijn grondgebied naar vermogen inspanningen te leveren die bescherming bieden tegen klimaatverandering”. De volledige uitspraak lees je hier.

Reactie regering

Het kabinet zegt in een eerste reactie dat het het arrest gaat bestuderen en daarna bepaalt of het in cassatie gaat. Dan wordt de zaak voorgelegd aan de Hoge Raad, de hoogste rechterlijke instantie in Nederland. “De Urgenda-zaak draait voor het kabinet niet om het klimaatbeleid, maar om de vraag op welke wijze beleidskeuzes van de regering juridisch worden getoetst.” Daarnaast stelt het kabinet dat het vonnis zal worden uitgevoerd en dat een reductie van 25 procent voor het einde van 2020 haalbaar is.

Er wordt verwacht dat de Staat in cassatie gaat tegen de uitspraak. Maar de uitkomst daarvan zou zo weer twee jaar op zich kunnen laten wachten. De overheid zal daarom nu wel maatregelen nemen om de uitstoot van broeikassen proberen te verminderen. Hoe dat er concreet uit gaat zien is nog niet helemaal duidelijk. Er wordt gesproken over het verminderen van de maximumsnelheid naar 100 kilometer per uur, of bijvoorbeeld het (eerder) sluiten van de kolencentrales in Nederland.

Voor al jouw juridische vragen kun je contact opnemen met onze juristen.

Geschreven door Leonie Koopman

Afbeedling: Hassan Khan
 

Laat een reactie achter

Restricted HTML

  • Allowed HTML tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Lines and paragraphs break automatically.
  • Web page addresses and email addresses turn into links automatically.

Reacties (2)

John
Wed, 10/17/2018 - 19:33

Misschien toch de uitbreiding van Schiphol, richting Lelystad (om nog vaker goedkoop op vakantie te kunnen) eens heroverwegen! Luchtvaart wordt doorgaans keurig uit de wind gehouden, maar behoort wel tot de grote vervuilers.
De gaswinning in Groningen wordt onder grote maatschappelijke druk teruggebracht, maar in Drenthe/Overijssel beginnen we vrolijk opnieuw. Waarom niet, we zijn en blijven hier nu eenmaal hardleers, maar zo schiet het natuurlijk totaal niet op met de milieudoelstellingen . . .
De automobilist wordt uiteraard weer gebruikt als bliksemafleider, maar de echte grote vervuilers komen veelvuldig weg met allerlei onderhandse deals.
Economie voor alles! . . . . zelfs als we hier straks nog nauwelijks kunnen leven.

Lisanne van HelloLaw
Thu, 10/18/2018 - 12:04

Hoi John, de luchtvaart draagt inderdaad enorm bij aan de uitstoot. Grote bedrijven hebben flinke invloed op wat wel en niet wordt aangepakt. Bedankt voor je aanvulling!

Waarom lid worden van HelloLaw?
  • Krijg onbeperkt juridisch advies
  • Profiteer van de laagste prijzen
  • Krijg korting op advocaten
  • Bespaar geld
Word nu lid
Direct advies:
ma - do: 8.00 tot 20.00 uur
vrij: 8.00 tot 18.00 uur
za: 10.00 tot 18.00 uur